Herold

– Vi skal vere ein del av løysinga for ein reinare fjord, ikkje ein del av problemet, skriv Tor-Arne Helle på vegner av Lingalaks og Eide Fjordbruk i dette svaret til Klaus Rasmussen og Naturvernforbundet Hardanger.

Takk for ditt engasjement for Hardangerfjordens helse og for å rette fokus mot viktige miljøspørsmål knytt til oppdrettsnæringa. Lingalaks deler uroa for ein rein fjord og har dei siste åra teke aktive steg for å redusere miljøpåverknaden vår.

Biocid, Lingalaks og Hardangerfjorden

Lingalaks og bruk av antigroemiddel

Vi kan stadfeste følgjande retning for notimpregnering:

*Utfasing av kopar: *Lingalaks var tidleg ute med å fase ut koparbaserte antigroemiddel, noko som var eit viktig steg for å redusere akkumuleringa av tungmetall på fjordbotnen.

Noverande bruk: I likskap med mange i bransjen har vi nytta oss av organisk-baserte middel, inkludert produkt som inneheld biocidet Tralopyril (t.d. i B30-impregnering). Nokre nøter med denne impregneringa er framleis i sjøen, då desse var tinga og tekne i bruk før den ferske kunnskapen vart tilgjengeleg.

Stans i vidare bruk: På bakgrunn av ny kunnskap frå uavhengig forsking, har Lingalaks vedteke å** stanse all vidare bestilling** av notimpregnering som inneheld Tralopyril. Vi tek miljøuroa knytt til dette stoffet på største alvor.

Vurdering og føre-var-prinsippet

Ny forsking avdekkjer utfordringar knytte til bruken av organisk-baserte middel i det marine miljøet. Sjølv om Tralopyril har vore godkjent til bruk, syner studiar at:

Langvarig Påverknad: Stoffet, som raskt vert brote ned i vatn, har ein tendens til å feste seg til partiklar og sediment på botnen. Ei opphoping kan over tid føre til forhøga konsentrasjonar, noko som potensielt kan skade økosystemet og liv i fjorden.

Lingalaks anerkjenner at dette kan utgjere ei alvorleg miljøutfordring som krev umiddelbar handling og eit tydeleg føre-var-prinsipp.

Vegen vidare: nulltoleranse og Stadion-prosjektet

Du etterspør informasjon om kva kjemikaliar som er aktuelle å bruke ved det planlagde anlegget på Bruravik.

Anlegget er planlagt som eit lukka merdsystem i sjø med oppsamling av slam. Dei tekniske løysingane byggjer på Eide sitt Watermoon- konsept, der ein no er i full gang med andre storskalaproduksjon ved ein lokalitet i Hardangerfjorden. Erfaringane frå Watermoon er svært gode med omsyn til fiskehelse og miljø: låg dødelegheit, null påslag av lakselus og ei slamoppsamling på nivå med dei beste landbaserte anlegga.

Stadionbassenget i Bruravik er førebels ikkje bygd, men teknologien for slamhandtering vil vere den same som i Watermoon og som vert nytta i landbaserte anlegg.

Heile hensikta med slike lukka løysingar er å hindre lusepåslag og dermed unngå unødvendig handtering av fisk. Det er ikkje planlagt bruk av kopar, tralopyril eller andre kjemiske løysingar i prosjektet på Bruravik. Reingjering av anlegget vil skje med vaskerobotar, ikkje kjemikaliar. Dette er den same reingjeringsmetoden som vert nytta i Watermoon og andre lukka løysingar i dag.

Lingalaks er innstilt på å bruke biocid- og koparfrie løysingar for å bidra til å betre den kjemiske tilstanden i Hardangerfjorden. Vi skal vere ein del av løysinga for ein reinare fjord, ikkje ein del av problemet. Vi vil syte for at den reviderte strategien vår om biocidfri drift vert inkludert i vidare kommunal handsaming av prosjektet.

Vi oppmodar Naturvernforbundet om å halde fram det viktige arbeidet med fjordhelse. Vi er opne for dialog om korleis vi saman kan sikre Hardangerfjorden si framtid.

Referanse til forsking:NIVA report ISSN 1894–7948 8133–2025 Screening Programme 2024 – ferdig 25.9.2025