Herold

Det var ikkje berre i Hollywood det foregjekk ei historisk prisutdeling i helga, det skjedde også i vestlandets hovudstad. Og her er vinnarane.

Vestlandets største prisfest i mediebransjen, Gullparaplyen 2026 gjekk føre seg på grand Hotel Terminus fredag, i regi av NJ Bergen.

Og dette er det redaksjonele arbeidet som var hylla i året som var:

☂️ Årets Gullparaply

Svart sirkel, Bergens Tidende, Henrik Svanevik og Erik Fossen.

Grunngivinga til juryen:

Ein podkast av sorten der du gjerne skulle spart nokre episodar til seinare. Til ein gong du har tid og ro til å høyre etter skikkeleg. Men slik blir det ikkje. Har du først byrja på Svart Sirkel høyrer du til og frå jobb, på trening og sikkert medan du eigentleg skulle følgt med på noko anna. Du vel ei ekstra lang rute på vegen heim for å få høyrt litt til.

Svart Sirkel er ein podcast du sluker.

Kanskje fordi dette er ein historie vi har høyrt før? Den gongen vart han fortalt frå utsida av folk som ikkje forstod. Folk som let seg skremme og bli lurt.

Bergens Tidende vender også søkelyset mot sin eigen journalistikk på 90-talet, og sett i dette lyset ser journalistikken frå 90-talet slett ikkje bra ut.

Denne gongen blir historia fortalt av dei som opplevde det frå innsida, og nokre av dei har venta lenge med å fortelle. Det er som dei har venta på forteljarar som kunne gå i djupna og behandle nyansane. Slike som konsekvent - gjennom fem episodar - aldri går for dei lettvinte løysingane historiene deira har vorte offer for tidlegare.

Dei fann slike forteljarar i Henrik Svanevik og Erik Fossen. Restultatet er den definitive fortellinga om fødselen til black metal.

☂️ Årets hederspris

Kjetil H. Dale, TV 2

Grunngivinga til juryen:

I ein bransje som er i konstant endring, er det inga fare for at denne personen går ut på dato. Enten det handlar om nye roller, nye format eller ny teknologi, er han ofte blant dei første til å kaste seg over det.

Og han er alltid lærevillig. Som hans eige mantra seier: «Kva skjer om eg brukar ein time kvar dag på å lære noko nytt?»

Han stiller også opp for fagforeininga. Treng ein nokon til å leie ein debatt eller eit arrangement, seier han stort sett alltid ja. Han har hatt utallege verv, og han var faktisk med på å starte nettopp denne prisutdelinga vi sit på her i kveld.

Han har vore ein sentral del av bergensjournalistikken heilt sidan starten av 90-talet. Men han er ikkje høg på pæra av den grunn. Han er ufatteleg triveleg. Ein lagspelar.

Som formidlar har han ei heilt formidabel evne til å gjere kompliserte ting forståelege – spisst, presist og folkeleg.

Og så er det dette med tal, då. Veldig glad i tal. Faktisk går det rykte om at Excel-arka følgjer han langt inn i fritida. Enten det handlar om økonomi, tunge analysar eller å guide ein heil nasjon gjennom dramatiske valnattar, er han i sitt ess.

Tempoet hans tyder på at han kjem til å halde fram ei god stund til – heldigvis for oss!

Vinnaren av NJ Bergen sin heiderspris er: Kjetil H. Dale, TV 2!

☂️ Årets unge talent

Silje Vassdal, TV 2

Grunngivinga til juryen:

Nokre brukar litt tid på å finne ut kva dei vil bli. Andre bestemmer seg tidleg – og går rett og slett berre i gang.

Årets unge talent visste allereie som 12-åring at ho skulle bli journalist. No, 12 år seinare, blir ho skildra som ein av dei stødigaste og mest allsidige journalistane i redaksjonen sin.

Ho lagar solide eigne saker og er lynrask når det smell. Ho kvir seg ikkje for å hoppe inn i eit direktestudio for å fortelje om det som skjer – uansett kvar i verda det går føre seg.

Sjefen hennar skildrar henne ganske enkelt slik: Ho er eineståande dyktig. Punktum.

Ho lever også etter ein ganske enkel journalistisk filosofi: Dersom du ikkje prøver å få nokon i tale, får du det i alle fall ikkje.

Med denne filosofien har ho fått kontakt med kjelder over heile verda – mellom anna i Hamas og på kontoret til Benjamin Netanyahu.

For som ho sjølv seier: «Kvifor skal vi vente på å sitere Reuters i ei sak, når vi kan få sitata sjølve?»

Årets unge talent er Silje Vassdal, TV 2!

Sølvparaplyar

☂️ Årets foto:

Amputasjon – Rune Sævig, Bergens Tidende

Juryen si grunngiving

I år som i fjor finn juryen det gledeleg at det er mange innsendte bidrag. Alt frå vakre naturbilete til lokal politisk kamp er grundig dokumentert. Fleire av bidraga er så tett på menneskelege skjebnar at det grip og set varige spor.

Denne biletserien er eit sterkt og heilskapleg fotojournalistisk arbeid som følgjer Minna frå skade og operasjon til rehabilitering og meistring. Serien har ei tydeleg dramaturgisk utvikling, frå det sårbare og kliniske i operasjonssalen til styrke og rørsle på løpebanen.

Fotografen balanserer det nære og det dokumentariske med respekt og verdigheit. Variasjonen i utsnitt gir innsikt og emosjonell djupn, og relasjonane rundt hovudpersonen tilfører varme.

Ei gjennomarbeidd og sterk biletserie med tydeleg samfunnsrelevans og høg formidlingskraft.

☂️ Årets prosjekt

Bostøttesaka – Anna Maud Hersvik, Ole Martin Røssland, Geir Kvile, Sølve Rydland og Katherine Ferguson, Bergensavisen

Juryen si grunngiving

Bidraga i denne kategorien spenner frå det lokale og nære til storpolitikk ute i verda. Juryen er imponert over arbeidet som er lagt ned av alle dei nominerte. Her er samarbeid på tvers av redaksjonar, store prosjekt som har kravd innsats frå mange, og beinhard kamp for å få fram viktige sanningar.

Årets vinnarar har på framifrå vis teke i bruk både moderne, men ikkje minst tradisjonelle journalistiske metodar for å få fram fakta.

Prosjektet ber preg av journalistane si evne til å bite seg fast i ei sak, til å halde ut når motstanden blir stor, og eit tydeleg ønske om å få fram sanninga for ei gruppe menneske som elles ofte ikkje blir høyrde i samfunnet. Prosjektet har i tillegg fått store konsekvensar både for dei svakaste blant oss, men også for dei som styrer.

☂️ Årets lyd

Øyeblikket: Cidi Ntiza, 6 år og heilt aleine – Charlotte Øyane Sanden, NRK Vestland

Juryen si grunngiving

Det er eit godt teikn når det blir vanskeleg for ei jury å kåre ein klar vinnar. I denne kategorien er kvaliteten på dei innsendte bidraga svært høg, og når variasjonen i tema er stor, gjer det ikkje saka enklare.

Forteljaren har tillit til historia ho skal fortelje, og gjer det beint fram utan å falle for freistinga til å dramatisere med kontentum, effektar og omfattande musikkbruk. I staden let ho historia bere seg sjølv. Ho let det unevnelege forbli unevnt og dyrkar dei sterke vendepunkta og essensen i Cidi si historie med enkel og stilsikker eleganse.

☂️ Årets video

Trond + Øystein – Bente-Line Svellingen, Torbjørn Fardal, Emil Weatherhead Breistein, Bergensavisen

Juryen si grunngiving

Årets video-kategori er eit sterkt og breitt felt. Her er dramatiske reportasjar frå Grønland, Vestbreidda og Iran. Vi får humor og kvardagsobservasjonar, alvorlege nyheitssaker, opplevingar, portrett og seriar av ulike slag.

Det er aldri for seint. Kjærleiken er for alle. For ein mann som alltid har drøymt om kjærleik og familie, men aldri heilt har turt å elske ein annan mann. Og for ein som har levd eit liv i tradisjonelt ekteskap med kone og barn, og som no skal inn i eit nytt og annleis samliv.

Historia om Trond og Øystein, begge 60 pluss, er fortald med varme og nærleik, med humor og respekt. Filmteamet er tett på personane og hendingane, og let oss sjåarar vere med på opplevingane. Det er gråt og latter om kvarandre i eit fargerikt fellesskap av familie og vener på vegen fram mot bryllaupet. Ein fabelaktig og nydeleg serie.

☂️ Årets lokale feature

Olav si historie – Stine Carlsen og Vidar Herre (foto), Avisa Hordaland

Juryen si grunngiving

Sterke og gripande historier pregar denne kategorien, og det er flott å sjå at grundig arbeid og nærleik til stoffet og dei ulike intervjuobjekta gjer at kvaliteten blir høg.

Denne reportasjen løftar fram eit viktig og tabubelagt tema. Gjennom ei sterk forteljing gir saka både innsikt i hendinga og konsekvensane ho får for Olav, som har blitt råka. Journalisten kombinerer den nære historia med fakta, statistikk og ekspertkjelder. Resultatet er ein modig og opplysande reportasje. Saka bidreg til å bryte tausheita rundt seksuelle overgrep mot menn, samstundes som ho gir håp til lesarane.

☂️ Årets lokale nyheit

Legesaka – Anne Marie Aarøen Vangsnes, Os & Fusaposten

Heiderleg omtale frå juryen: Nabogoprosjektet – Askøyværingen og Vestnytt

Juryen si grunngiving

Dei nominerte i denne kategorien viser kor viktig det er med lokale vaktbikkjer. Fleire av desse sakene hadde neppe blitt fanga opp av andre enn dei som er tettast på eit lokalmiljø. Dei nominerte sakene viser også at det er mogleg å drive undersøkjande journalistikk også i dei minste redaksjonane. Juryen er imponert over arbeidet til alle dei nominerte i denne kategorien.

Nokre gonger opplever journalistar mykje motstand. Avslag på innsynsførespurnader. Mange telefonar utan napp. Men så løyser det seg. Og årets vinnar er beviset på at ein ikkje må gi seg. Juryen rosar eit grundig arbeid og god dokumentasjon.

Heiderleg omtale:

Når styresmaktene kjem med nye løysingar, er det alltid viktig at journalistar stiller spørsmål om effekt og bruk. I denne saka testa journalistane sjølve ut ei ny løysing og enda opp med å avdekkje misbruk av offentlege pengar og avsløre manglande kontrollrutinar. Juryen rosar stor innsats og god uthald frå ein liten redaksjon – og korleis lokalavisene er tett på sine eigne lesarar sin kvardag og aldri gløymer å vere nysgjerrige.

☂️ Årets enkeltartikkel

Fallet – Ingvild Rugland, Rune Sævig, Bård Bøe, Endre Lilletvedt, Bergens Tidende

Juryen si grunngiving

Også i denne kategorien er det stor variasjon i tema, noko som gjer det vanskeleg å kåre ein vinnar. Her kjem avsløringane tett, og mange av sakene har fått klare konsekvensar. Juryen er rett og slett imponert.

Ei av pressa sine viktigaste oppgåver er å vere samfunnskritisk. Å belyse skyggesidene ved eventyrlege suksessar. Årets vinnar er ei gripande historie om eit menneske si skjebne. I tillegg klarer vinnaren å løfte blikket og granske andre ulukker knytte til oljeindustrien.

Presentasjonen er utsøkt. Kompliserte røntgenbilete og installasjonar blir viste fram på ein lett forståeleg måte og dreg lesaren gjennom saka. Juryen rosar vinnaren for ikkje å gløyme at alle menneske har ei historie – også dei som ikkje alltid er dei mest synlege.