Jordkvalitet og avlingstall for Kallumjordet
Plus
Gjennom innlegg i Moss Avis 17.02 er det reist spÞrsmÄl bÄde om kvaliteten pÄ jorda pÄ Kallumjordet og om berekningar av avlingspotensialet. Slike spÞrsmÄl krev svar.
Det er riktig at berekningane i mangel pĂ„ lokale feltforsĂžk er basert pĂ„ avlingstal frĂ„ Vestfold. Men desse tala er ikkje heilt pĂ„ jordet. For det fyrste er forholda ganske like pĂ„ begge sider av fjorden, bĂ„de med tanke pĂ„ klima, vekstsesong og jordsmonn. For det andre har vi ein viss kjennskap til jorda pĂ„ Kallumjordet ogsĂ„. PĂ„ 90-talet blei det gjort ei jordkartlegging av all dyrka jord i Ăstfold, inkludert pĂ„ Kallumjordet. Kartlegginga blei gjort som del av det nasjonale jordkartleggingsprogrammet. BĂ„de tekstur, lagdeling og naturlege dreneringstilhĂžve blei registrert, saman med helling og steininnhald.
Kartlegginga viser at det er moldholdig mellomsand og grovsand pÄ det meste av jordet. Denne sandjorda er sjÞlvdrenert og til dels tÞrkeutsatt. I nordaustre del av jordet finn ein sandhaldig leirjord som er meir tÞrkesterk, men som til gjengjeld kan ha problem med for stor vassmetting i periodar.
Informasjon frÄ jordkartlegginga er saman med detaljerte klimadata frÄ perioden 1991-2020 brukt til Ä berekne potensialet for produksjon av bÄde gras og korn. Her er tÞrkestress og nedbÞr gjennom vekstsesongen tatt med i berekningane, og resultatet viser hÞgt og middels potensial for dyrking av korn pÄ Kallumjordet. Saman med lokal landbruksforvaltning sin kjennskap til forholda pÄ jordet er vi difor rimeleg trygge pÄ at jorda er godt eigna for dyrking av bÄde korn, grÞnsaker og potet.
Tidlegare har jordet vore brukt til intensiv grÞnsaksdyrking. SÊrleg med tilgang pÄ vatning vil den lette sandjorda vere godt egna til dyrking av ei rekke grÞnsaker, inkludert tidlegproduksjonar. Dette kan stadfestast av Norsk LandbruksrÄdgiving (NLR), som har gjort forsÞk bÄde pÄ Kallumjordet og pÄ tilsvarande jord andre stader. NLR er ogsÄ kjent med at det er fleire grÞnsaksprodusentar i omrÄdet som med tilgang pÄ vatning vil vere interessert i Ä drive jorda pÄ Kallumjordet.
Steininnhaldet pÄ Kallumjordet er relativt hÞgt om ein samanlikner med leirjordsomrÄda i kommunen. Men tilsvarande hÞgt steininnhald finn ein mange stader, til dÞmes pÄ utsida av raet i Vestfold, pÄ Hedemarken og Frosta, der det blir dyrka bÄde poteter, gulrot og lÞk i stor stil. Det kan vere bÄde fordelar og ulemper med eit visst steininnhald i jorda, og det steininnhaldet som er registrert pÄ Kallumjordet er ikkje sÄ hÞgt at det er til sÊrleg hinder for jordbruksproduksjon.
NÄr det gjeld omsyn til beredskap og framtidig behov for dyrka jord sÄ er det vesentleg forskjell pÄ om jordet skulle gro igjen med skog eller om det skulle bli brukt til bustader. Skogen vil det vere mulig Ä dyrke opp igjen. Bustader og asfalt blir det verre med.
Saker som gjeld omdisponering av dyrka jord har ein tendens til Ä ende opp i diskusjonar om kor god jorda pÄ akkurat det konkrete jordet er, der det ser ut til Ä vere ein samanheng mellom synet pÄ kvaliteten og Þnsket om omdisponering. DÄ er det kanskje pÄ sin plass Ä minne om at jordlova gjeld for all dyrka jord, uavhengig av jordkvalitet og avlingspotensial.